Përplasje për Byronë e Konfiskimit të Pasurisë, opozita ngre dyshime, pushteti mbron projektligjin

Komisioni për Legjislacion, Mandate, Imunitete, Rregulloren e Kuvendit dhe mbikëqyrjen e Agjencisë për Parandalimin e Korrupsionit është duke e trajtuar Projektligjin për Byronë Shtetërore për Verifikimin dhe Konfiskimin e Pasurisë së Pajustifikueshme.

Në fillim të shqyrtimit, deputetja e Lidhjes Demokratike të Kosovës (LDK), Doarsa Kica-Xhelili, ka kritikuar disa dispozita të Projektligjit për Byronë. Ajo ka përmendur mënyrën e zgjedhjes së drejtorit, specializimin e gjyqtarëve të shkallës së dytë, përvojën e anëtarëve dhe pragun për nisjen e verifikimit të pasurisë.

“Çështja e parë është çështja e drejtorit, përzgjedhjes së drejtorit të byrosë, dhe nuk ka ndryshuar mënyra e votimit të drejtorit. Drejtori vazhdon të zgjidhet me shumicën e thjeshtë të deputetëve që vetëm marrin pjesë në votim. Kjo nënkupton që me 61 deputetë prezent, do të mjaftojnë 31 vota që të zgjidhet drejtori i byrosë. Çështja e dytë është që, pavarësisht që kërkohet specializimi i gjyqtarëve të shkallës së parë, shkalla e dytë, pra e apelit që duhet të vërtetojë bazueshmërinë ose jo të kërkesës së shkallës së parë, nuk kërkohet specializimi edhe i atyre. Pra, shkalla e dytë, e cila duhet ta rrëzojë ose jo vendimin e shkallës së parë, për të njëjtën nuk kërkohet specializimi për çështjen e byrosë, sikurse kërkohet për gjyqtarët e shkallës së parë. Çështja tjetër është që ne insistuam që përvoja e punës së personave që do të zgjidhen anëtarë të byrosë të jetë së paku 7 vite pune profesionale. Ministria tha që do ta shqyrtonte dhe të mërkurën u dakorduam që do të ishte 7, por sot në anën tjetër na u tha që mendojmë ta rikthejmë në 5 vite. Unë sot nuk i kam përfaqësuesit e ministrisë, por do të ishte skandaloze që të konsiderohej që është shumë përvojë pune profesionale 5 vite për anëtarë të byrosë”, ka deklaruar Kica – Xhelili duke e adresuar edhe lartësine e pragut për inicimin e verifikimit.

“Tjetra çështje që u adresua dhe nuk u pranua të mërkurën, megjithëse ministria sërish mbeti që javën tjetër të na sillte ndryshimet, por megjithatë takimi u caktua sot. Kishte të bënte me lartësinë e pragut për inicimin e verifikimit. Pragu vazhdon me mbete 25 mijë euro, ndërkaq, po flasim për verifikimin e pasurisë së 18 viteve të kaluara, që nënkupton që në të ardhmen ky numër do të rritet. Pra, nga viti 2008 e tutje”, tha ajo.

Ndërkaq, kryetari i Komisionit, Vigan Qorrolli, ka deklaruar se gjatë shqyrtimit të projektligjit janë trajtuar vërejtjet dhe propozimet e deputetëve, Gjykatës Supreme dhe shoqërisë civile.

“E para, punës është që ky kusht i domosdoshëm është afati mes dy leximeve që është i përmbushur dhe është 15-ditëshi për të cilin e ka kaluar, dhe ne kemi ftuar vijimësisht dhe me një lloj kolegialiteti. Planifikimi ka qenë për ditën e mërkurë që të kryhet i gjithë drafti, dhe në këtë rast edhe grupi punues ta përfundojë punën në ditën e parë. Nuk kemi arritur deri në përfundim të orarit të punës, dhe e kemi planifikuar që sot ta vazhdojmë pjesën e mbetur. Kemi kryer edhe pjesën e parë të paradites, dhe besoj që vërejtjet cilat janë dhënë janë të gjitha të adresuara. Një pjesë e tyre, qoftë nga propozuesi në këtë rast i amandamenteve, deputeti i Partisë Demokratike, por edhe përfaqësuesit e Gjykatës Supreme, në këtë rast edhe përfaqësuesit e shoqërisë civile, janë trajtuar një për një dhe presje për presje. Dhe ky është serioziteti më i madh i mundshëm që janë trajtuar. Nuk janë neglizhuar asnjë koment, nuk janë neglizhuar asnjë vërejtje, asnjë sugjerim, dhe asnjë amandament”, tha Qorrolli.

Sipas tij, të dhënat e përdorura në procedurën e konfiskimit civil nuk mund të përdoren në procedurën penale, ndërsa organet kompetente mund të nisin hetime të pavarura sipas detyrës zyrtare.

“Ne përfillshëm dhe me kujdes të jashtëzakonshëm i kemi shkuar nën për nën ligjit, në kuptimin ku aty nuk ka pasur, sepse ligji i përmban gjithsej nenet dhe ne jemi marrë me pjesën kryesore ose materiale të çështjes. Dhe siç kemi treguar konsensualisht, ne e kemi pranuar edhe amandament të paraqitur edhe nga shoqëria civile, sepse ka qenë ndërhyrja e drejtë dhe ligji i plotëson të gjitha standardet. Në anën tjetër, sa i takon raportit mes konfiskimit civil dhe atij penal, më lejoni ta sqaroj që këtë në opinionin e Venecias, vetë komisioni. E ka trajtuar këtë çështje që nuk mund të ndërlidhen raporti mes konfiskimit civil dhe penal. Të dhënat të cilat përdoren gjatë procedurës së në byro, të cilat delegohen në Gjykatën kompetente për t’u trajtuar në konfiskim civil, ato të dhëna mund të ringriten ose të ripërdoren në raste kur gjykata ose prokurori, sipas detyrës zyrtare, mund të ngritë setime. Këtë Venecia e ka thënë qartësisht. Të dhënat të cilat përdoren në konfiskim civil nuk mund të përdoren në procedurë penale. Dhe më shumë se sa kaq, madje, madje nëse zonja Kica është shumë më e drejtpërdrejtë se ç’ishte, kjo tha që është në rregull me një pjesë të deklarimit të saj”, tha ai.

Deputeti i Aleancës, Besnik Tahiri, ka kundërshtuar verifikimin e pasurisë së ish-zyrtarëve publikë, duke argumentuar se pas përfundimit të mandatit ata duhet të trajtohen si persona privatë.

“E para, në qoftë se një zyrtar i lartë publik, me, po marrë shembull, ju, ose që po marrë shembull veten, nuk jam më deputet, edhe unë do të thotë e gjej një punë tjetër. Kushdo cili do hetues mundet të marrë me të hetu ty, a mua, domethënë në 5 vjet se çka je tu punu, çka je tu bo, ku je tu funksionu, si person privat. Unë në momentin kur e hedh petkun e zyrtarit publik shtetëror, unë apo ju, apo cili don, cili vend ne botë, në momentin qe ai me që nuk është zyrtar i lartë publik, ai është person fizik privat, edhe ushtron funksionin e vet. A don me shku në fusha me mbjell speca, apo don me shku me punu dika jashtë, është detyra e tij. E tash, byroja ka me shku, domethënë me i bo hetim, se dikush po e lajmëron, për çfarë arsye? Domethënë kjo është persekutim, kjo nuk është hetim”, tha ai.

Ndërsa deputeti i Lëvizjes Vetëvendosje, Adnan Rrustemi, e ka cilësuar projektligjin si njërin prej më të diskutuarve që nga shpallja e pavarësisë së Kosovës.

Ai ka theksuar se projektligji është shqyrtuar në disa legjislatura, është votuar në dy lexime dhe është trajtuar nga Gjykata Kushtetuese dhe Komisioni i Venecias.

“Është projektligji më i diskutuar dhe më i shqyrtuar në cilindo forum dhe në cilindo nivel prej shpalljes së pavarësisë së Kosovës. Nuk e di që, dhe mbase ka, por kam të drejtë me supozu që nuk ka ndonjë projektligj që në 3 legjislatura është shqyrtu në 2 lexime, madje është votuar 2 herë në 2 lexime, është trajtuar 2 herë nga Gjykata Kushtetuese, është trajtuar 3 herë nga Komisioni i Venecias, dhe po e diskutojmë sërish. Në disa prej këtyre niveleve, është përkrahur edhe nga vetë ju. Dmth, është votuar edhe nga vetë ju, dhe ky projektligj nuk është që sot ka ndryshime të atilla me rast simbolike, që e bën të ndryshëm me atë çfarë është votuar, le të themi, para 1 viti ose për herë të parë kur është votuar nga LDK”, tha ai.